استاد دانشگاه و کارشناس مسائل خاورمیانه در مؤسسه بروکینگز معتقد است که عربستان سعودی در خونریزی‌های اخیر مصر دست داشته و می‌کوشد مانع شکل‌گیری یک جریان اسلام‌گرای واقعی در مصر شود. به نقلازمؤسسه بروکینگز، گرگوری گاوز استاد دانشگاه ورمونوکارشناس مسائل خاورمیانهدرمرکز دوحه این اندیشکده معتقد استکهعربستان سعودیازاین مسئلهکهاخوان المسلمین باعثتحریک مردم این کشور شود بسیار نگران است، لذاازسرکوب مردم حامی مرسی حمایت می‌کند. عربستان سعودی، آمریکاوتمامی کشورهای خاورمیانه به نوعیدرنزاع خونین مصر درگیر شده ودرآن سرمایه گذاری کرده‌اند. اما هفته گذشته، عربستان سعودی بلافاصله به عنوان حامی سر سخت ارتش مصر ظاهر شدوپیشنهاد کمک چند میلیاردیرابه آن داد وازسرکوبی خشونت آمیز،کهظاهراً منجر به کشته شدن بیشازهزار نفر شده است، نیز حمایت کرد. پایگاه تحلیلی خبری گلوبال پستدررابطهبامنافعدرمعرض خطر عربستان سعودیبااف. گریگوری گاوز، استاد علوم سیاسیدردانشگاه ورمونتوعضو ارشد مؤسسه بروکینگز مرکز دوحه، مصاحبه‌ای انجام داده است. متن این مصاحبه رادرادامه می‌خوانیم. * چرا عربستان سعودی خطر حمایتازارتشی راکهدستش به خون چند صد نفر آلوده است، به جان می‌خرد؟ چند دلیلدررابطهباحمایت سریعوصریح عربستان سعودیازدولت نظامی وجود دارد. اول اینکه، آنها اخوان المسلمینرادست کماززمان جنگ خلیج فارس، کهازسال ۱۹۹۰ تا ۱۹۹۱ادامه داشت، به عنوان گروهی غیر آشنادرچندین زمینه شناخته‌اند. اخوان المسلمینازصدام حسین دفاع کرد، یا حداقل اینکه آنهاازعربستان سعودی حمایت نکردند. این حرکتازنظر سعودی‌ها به عنوان حرکت بر خلاف ارتباط بسیار قوی کهدردهه‌های پنجاهوشصت میان آنهاواخوان المسلمین وجود داشت، قلمداد شد. سعودی‌ها همچنیندرمورد دولت اسلام گرای منتخبدرجهان خود نگران هستندواین چیزی استکهاخوان المسلمیندرمصر به نمایش گذاشت. سعودی‌ها همواره ادعا کرده‌اندکهبه نفع اسلام سنی صحبت می‌کنند، حالا اگر شما یک دولت اسلام گرای منتخب داشته باشید، برخیازمردمدرداخل عربستان سعودی به این فکر خواهند افتادکه«چرا ما نمی‌توانیم یک دولت منتخب داشته باشیم؟» دومین دلیل این استکهسعودی‌ها، دست کمدریک دهه اخیر، به مصر به عنوان مهم‌ترین متحد عرب خود نگریسته‌اند. مخصوصاًدرچند سال اخیر، مصر مهم‌ترین متحد عرب آنها علیه تهدیدیکهسعودی‌هاازطرف ایران احساس می‌کردند، بود. اما پسازآن، مبارک سقوط کردوسعودی‌ها احساس کردندکهقوی‌ترین متحد منطقه‌ای خود رادرتلاش برای توازن قدرت علیه ایرانازدست داده‌اند. البته من هنوز هم گمان نمی‌کنمکهدولت اخوان المسلمیندرمصر، حامی ایران بوده باشد. اما سعودی‌هابایک دولت نظامی احساس راحتی بسیار بیشتری می‌کنند، یا یک دولت تحت حمایت ارتشکهضد ایران خواهد شد. * چرادرسخنانی کهدرقطر بیان شده بودوتا حدودی علنی گردید، عربستان سعودی همسایه خودرابه دامن زدن به آتش آشوبوتقویت تروریسم متهم کرد؟ این دو کشور چه نزاعواختلافیباهم دارند؟ باید بگویمکهسعودی‌هاوقطری‌هادرده سال گذشته بر سر نفوذ بر جهان عرب، رقابت داشته‌اند. اول، قطر شبکه الجزیرهراتأسیس کردکهحوزه اطلاعاتی رادرجهان عرب آغاز نمود. اخبار منتشر شدهازاین شبکه خبری، موقعیت بی طرفانهونا محدودیراارائه داده بود تا درباره هر مسئله‌ایدرهر کشور عربی، غیرازقطر، صحبت شود. این کار، موجب خشم عربستانوبسیاریازدولت‌های دیگر شد. قطر همچنین یک تصمیم استراتژیک اتخاذ کردکهآینده منطقهرارو به اسلامی شدن پیش می‌برد. بنابراین، قطر حامی اخوان المسلمین بودوسعودی‌هاازاین مسئله نا راضی بودند. آنها اخوان المسلمینرابه عنوان یک تهدید بالقوه به حساب می‌آوردند، وبااین وجود، قطررانیز به عنوان پشتیبان تهدید خود قلمداد می‌کردند. تمام این مواردبااین حقیقت ترکیب شدکهسعودی‌ها همواره گمان می‌کردندکهدولت‌های کوچک‌تر حوزه خلیج فارس بایددرمسائل سیاسی، تحت کنترلوهدایت آنها باشند. * عربستان سعودی تا کجا به حمایتازدولت تحت کنترل ارتشدرمصر علیه اخوان المسلمین ادامه خواهد داد تا نگرانی خود رادرمورد حفظ ثباتوباقی ماندن قدرت سلطنتی بر طرف کند؟ سعودی‌ها مخالفت واقعیوشدیدیباهر گونه جنبشیکهسلطنت مطلقهومشروعیت آن رادرمنطقه زیر سؤال می‌برد، دارند. آنها به شدتازجنبش‌های اسلامی متمایل به دموکراسی نفرت داشته وازآن می‌ترسند. مخالفت آنهابااخوان المسلمین تا حدودیدرنتیجه مسئله دوم است. امادراین میان، مسئله دیگری وجود داردکهمن گمان می‌کنم حتی قدیمی‌ترازسایر مسائل است؛ منظور من جنبش سلفی است. جنبش سلفیدرمصردرانتخابات‌های دموکراتیک شرکت کردو۲۵ درصدازکرسی‌های پارلمانرابه خود اختصاص داد،کهاخیراً منحل شد. حضور آنهادرامور سیاسی دموکراتیکازجنبه‌های بسیاری خطر بیشتری برای عربستان سعودی دارد. اگر سلفی‌های مصردرامور سیاسی دموکراتیک شرکت کنند، پس چرا سلفی‌های سعودی شرکت نکنند؟ بنابراین، سعودی‌ها بر این باورندکهتنها اخوان المسلمیندرانتخابات درگیر نخواهد شد، بلکه اسلام گراهای سلفی نیز درگیر خواهند شد،واین برای سعودی‌ها یک چالش واقعی بلند مدت است.